
Διευθυντής: Καθ. Δρ. Νίκος Κομνηνός
Πανεπιστημιακή Θυρίδα 491, 54124 Θεσσαλονίκη - Ελλάδα
Τηλ: +(30231) 995581, 489304 Fax: +(30231) 995583, 472240
Email:info@urenio.org
URL:http://www.urenio.org
Η Eρευνητική Mονάδα Αστικής και Περιφερειακής Καινοτομίας (URENIO) είναι ένα πανεπιστημιακό εργαστήριο για την προώθηση της έρευνας και την παροχή επιστημονικών και τεχνολογικών υπηρεσιών. Η Μονάδα URENIO ανήκει στον Τομέα Πολεοδομίας, Χωροταξίας και Περιφερειακής Ανάπτυξης της Πολυτεχνικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Ασχολείται κυρίως με ανταγωνιστικά έργα έρευνας που ανήκουν στο Πρόγραμμα Πλαίσιο Ε&Α της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και στις καινοτόμες δράσεις του Ευρωπαϊκού Ταμείου Περιφερειακής Ανάπτυξης.
Στη Μονάδα URENIO συμμετέχουν μέλη του διδακτικού και ερευνητικού προσωπικού και μεταπτυχιακοί φοιτητές του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, καθώς και πολλοί ειδικοί επιστήμονες. Το URENIO έχει αναπτύξει ερευνητική συνεργασία με ερευνητές από το Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, το Πάντειο Πανεπιστήμιο, το Πολυτεχνείο Κρήτης, το Πανεπιστήμιο Κοινωνικών Επιστημών της Τουλούζης, το Τεχνικό Πανεπιστήμιο του Μιλάνου, το Καθολικό Πανεπιστήμιο της Λουβέν, το Ερευνητικό και Τεχνολογικό Ινστιτούτο του Μάαστριχ, τη Σχολή Οικονομικών Σπουδών του Κάρντιφ και πολλά άλλα ανώτατα εκπαιδευτικά και ερευνητικά ιδρύματα της Ευρώπης.
ΕΡΕΥΝΑ
Η ερευνητική δραστηριότητα της μονάδας URENIO εστιάζεται σε πόλεις και περιφέρειες που βασίζουν την ανάπτυξή τους στην Ε&Α, στην τεχνολογική καινοτομία, στις εταιρείες έντασης γνώσεων και τεχνολογίας, στην τεχνολογική υποδομή, και στα δίκτυα γνώσης και πληροφόρησης. Κύριος τομέας έρευνας είναι οι περιοχές τεχνολογικής καινοτομίας, όπως τεχνολογικές συνοικίες, επιστημονικά πάρκα και των τεχνοπόλεις, καινοτόμες περιφέρειες, και ευφυείς πόλεις. Εργαζόμαστε πάνω σε μοντέλα καινοτόμων περιοχών (συνοικίες, τεχνοπόλεις, περιφέρειες), σε μοντέλα διαδικασιών ανάπτυξης καινοτομίας (ανάπτυξη νέων προϊόντων, προώθηση και υποστήριξη τεχνοβλαστών (spin-offs), σχέσεις παραγωγών - προμηθευτών, τεχνολογική συνεργασία), καθώς και σε πολιτικές που μπορούν να μεταφερθούν από μία περιφέρεια στην άλλη.
Τα μέλη και οι συνεργάτες της μονάδας URENIO έχουν συμμετάσχει σε πολυάριθμα ανταγωνιστικά ερευνητικά έργα που χρηματοδοτήθηκαν από εθνικά και διεθνή ερευνητικά ιδρύματα και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Αυτά τα έργα αποβλέπουν στην περιφερειακή ανάπτυξη μέσω της καινοτομίας , στην κατανόηση της εξέλιξης πόλεων και περιφερειών που στηρίζονται στην τεχνολογία, και στη δημιουργία πραγματικού και ψηφιακού περιβάλλοντος που υποστηρίζει την τεχνολογική καινοτομία.
ΕΡΓΑ ΑΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ
Αυτή η ενότητα καλύπτει ερευνητικά έργα που αφορούν στην ανάπτυξη πόλεων και περιφερειών σε σχέση με την παγκοσμιοποίηση, την ευέλικτη συσσώρευση, και τη χρήση νέων τεχνολογιών. Το ενδιαφέρον εστιάζεται ιδιαίτερα στην ανάπτυξη πόλεων έντασης-γνώσεων σε σχέση με βιομηχανικές και τεχνολογικές συνοικίες και τοπικά συστήματα καινοτομίας. Ορισμένα ενδεικτικά έργα αυτής της κατηγορίας είναι:
- Στρατηγικές Επιλογές Ανάπτυξης της Θεσσαλονίκης. Συμμετοχή σε ερευνητικό έργο χρηματοδοτούμενο από την Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας (1993).
- Ενιαία Ευρωπαϊκή Αγορά και Περιφερειακή Ανάπτυξη στην Ανατολική Μακεδονία και τη Θράκη. Συντονισμός ερευνητικού έργου με χρηματοδότηση από το ίδρυμα Stiftung Volkswagen το οποίο πραγματοποιήθηκε σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Γεωγραφίας του Πανεπιστημίου του Munster, Γερμανίας (1991-94).
- Αναπλάσεις και Διεθνοποίηση της Πόλης της Θεσσαλονίκης. Επιστημονικός συντονισμός του έργου στο πλαίσιο του Αστικού Πιλοτικού Σχεδίου Θεσσαλονίκης, Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Γενική Διεύθυνση XVI (1993-94).
- Καινοτομία και Περιοχές-Σύστημα στην Ελλάδα. Επιστημονικός συντονισμός ερευνητικού έργου που χρηματοδοτήθηκε από τη Γενική Γραμματεία Έρευνας και Τεχνολογίας (1995-97).
- Πόλεις ως Κέντρα Γνώσης και Καινοτομίας. Συμμετοχή στο Γενικό Σχέδιο Αειφόρου Ανάπτυξης των Ελληνικών Πόλεων, Υπουργείο Χωροταξίας, Περιβάλλοντος και Δημοσίων Έργων (1999).
ΕΡΓΑ ΓΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΕΣ ΣΥΝΟΙΚΙΕΣ, ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΑ ΠΑΡΚΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΠΟΛΕΙΣ
Οι ενότητα αυτή περιλαμβάνει έργα που αφορούν στη μεταφορά τεχνολογίας και τη συνεργασία έρευνας - βιομηχανίας, καθώς επίσης και στη δημιουργία τεχνολογικών πόλων, τεχνολογικών συνοικιών, επιστημονικών και τεχνολογικών πάρκων και τεχνοπόλεων. Το μεγαλύτερο μέρος της έρευνας αυτής στηρίζεται στη θεωρία της 'Βιομηχανικής Συνοικίας' και στη θεωρίας της 'Ευέλικτης Εξειδίκευσης'. Έχουμε αναπτύξει μοντέλα σχεδιασμού επιστημονικών και τεχνολογικών πάρκων σε αναπτυγμένες ή λιγότερο αναπτυγμένες περιφέρειες. Ενδεικτικά έργα με τέτοιο προσανατολισμό είναι:
- Τεχνοπόλεις και Βιομηχανικός Εκσυγχρονισμός στην Ελλάδα. Επιστημονικός συντονισμός ερευνητικού έργου που χρηματοδοτήθηκε από τη Γενική Γραμματεία Έρευνας και Τεχνολογίας (1985-87).
- Τεχνοπόλεις και Επιστημονικά Πάρκα: Ευρωπαϊκή εμπειρία και εφαρμογή στην Ελλάδα. Επιστημονικός συντονισμός σε ερευνητικό έργο που χρηματοδοτήθηκε από τη Γενική Γραμματεία Έρευνας και Τεχνολογίας (1989-90).
- Στρατηγική Ανάπτυξης του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης. Επιστημονικός συντονισμός ερευνητικού έργου που χρηματοδοτήθηκε από την Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης (1993-94).
- Κέντρο Καινοτομίας στο Τεχνολογικό Πάρκο Ανδαλουσίας. Συμμετοχή σε έργο που χρηματοδοτήθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Γενική Διεύθυνση XIII, στο πλαίσιο του Προγράμματος SPRINT (1994-95).
- Επιστημονικό Πάρκο του Πολυτεχνείου Κρήτης. Συντονισμός του έργου που χρηματοδοτήθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Γενική Διεύθυνση XIII, στο πλαίσιο του Προγράμματος SPRINT (1995-96).
- Αξιολόγηση των Τεχνολογικών Πάρκων της Ελλάδας. Συμμετοχή στη διαδικασία αξιολόγησης, Γενική Γραμματεία Έρευνας και Τεχνολογίας (1995). (1997).
- Επιστημονικό Πάρκο Belice, Ιταλία. Συμμετοχή σε έργο που χρηματοδοτήθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Γενική Διεύθυνση XIII, στο πλαίσιο του Προγράμματος INNOVATION (1997).
- Νέες Μορφές Διαχείρισης Βιομηχανικών Συμπλεγμάτων. Συμμετοχή σε έργο που χρηματοδοτήθηκε από το Υπουργείο Ανάπτυξης (1997).
- Αγρόπολις Θεσσαλονίκης. Συντονισμός μελέτης σκοπιμότητας και αναπτυξιακού σχεδίου, που χρηματοδοτήθηκε από την Αμερικανική Γεωργική Σχολή Θεσσαλονίκης (1997).
ΕΡΓΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΕΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΕΣ
Η κατεύθυνση αυτή ακολουθεί αφενός τις πρόσφατες εξελίξεις στο πεδίο της θεωρίας για 'Μαθησιακές Περιφέρειες' και 'Περιφερειακά Συστήματα Καινοτομίας', και αφετέρου τις εξελίξεις στο πεδίο του περιφερειακού προγραμματισμού μέσω 'Περιφερειακών Στρατηγικών Καινοτομίας'. Συμμετείχαμε σε μια σειρά Περιφερειακών Τεχνολογικών Προγραμμάτων (RTP), Περιφερειακών Στρατηγικών Καινοτομίας (RIS) και Περιφερειακών Στρατηγικών Μεταφοράς Καινοτομίας και Τεχνολογίας (RITTS). Αυτός ο ερευνητικός προσανατολισμός εστιάζει στη δυνατότητα των Ευρωπαϊκών περιφερειών να αναπτύσσουν τις τεχνολογικές ικανότητές τους βασιζόμενες σε θεσμούς έρευνας, μεταφοράς τεχνολογίας, χρηματοδότησης, και διάδοσης καινοτομίας. Ορισμένα ενδεικτικά έργα αυτής της κατεύθυνσης είναι τα εξής:
- Περιφερειακό Τεχνολογικό Πρόγραμμα Κεντρικής Μακεδονίας. Επιστημονικός συντονισμός και τεχνική στήριξη του RTP Κεντρικής Μακεδονίας. To έργο χρηματοδοτήθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Γενική Διεύθυνση XVI και XIII, στο πλαίσιο του Άρθρου 10 των Καινοτόμων Δράσεων του ΕΤΠΑ και του Προγράμματος Καινοτομίας (1995-97).
- Προσφορά και Ζήτηση Τεχνολογίας στην Κεντρική Μακεδονία. Επιστημονικός συντονισμός ερευνητικού έργου που χρηματοδοτήθηκε από το Υπουργείο Εθνικής Παιδείας (1996-97).
- Περιφερειακό Τεχνολογικό Πρόγραμμα Ουαλίας. Συμμετοχή στην ομάδα αξιολόγησης του Σχεδίου Δράσης. Το σχέδιο χρηματοδοτήθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και από το Ουαλικό Γραφείο Ανάπτυξης (1996).
- Περιφερειακή Στρατηγική Καινοτομίας Θεσσαλίας. Συμμετοχή στην ομάδα συμβούλων του έργου που χρηματοδοτήθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Γενική Διεύθυνση XVI, στο πλαίσιο του Άρθρου 10 του ΕΤΠΑ (1997-98).
- Περιφερειακή Στρατηγική Καινοτομίας Δυτικής Μακεδονίας. Επιστημονική στήριξη του έργου που χρηματοδοτήθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Γενική Διεύθυνση XVI, στο πλαίσιο του Άρθρου 10 για τις Καινοτόμες Δράσεις του ΕΤΠΑ και το Πρόγραμμα Καινοτομίας (1997-98).
- Περιφερειακή Στρατηγική Καινοτομίας και Μεταφοράς Τεχνολογίας Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης. Επιστημονική στήριξη του έργου που χρηματοδοτήθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Γενική Διεύθυνση XIII, στο πλαίσιο του Προγράμματος Καινοτομίας (1999-2000).
- Περιφερειακή Στρατηγική Καινοτομίας (RIS+) Κεντρικής Μακεδονίας. Επιστημονικός συντονισμός και διαχείριση του σχεδίου. Έργο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Γενική Διεύθυνση XVI στο πλαίσιο του Άρθρου 10 του ΕΤΠΑ (1999-2000).
- RIS+ Δυτικής Μακεδονίας. Υποστήριξη της διαδικασίας εκτέλεσης και της διεθνούς διάστασης του προγράμματος, που ανατέθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στο πλαίσιο του άρθρου 10 του ΕΤΠΑ (ΓΔ ΧVI). Διάρκεια 18 μήνες (2000-2001).
- RITTS Cyprus. Επιστημονικός συντονισμός τμήματος του έργου που αφορά στη συμμετοχή της Ελλάδος. Ανάθεση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στο πλαίσιο του προγράμματος Innovation (ΓΔ Επιχείρηση). Διάρκεια 36 μήνες (2001-2004).
- INVENT (Innovative Ventures in Thessaly). Παρακολούθηση και αξιολόγηση του προγράμματος που ανατέθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στο πλαίσιο των Καινοτόμων Δράσεων του ΕΤΠΑ (2002-03).
- Excellence in Central Macedonia. Παρακολούθηση και αξιολόγηση του προγράμματος που ανατέθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στο πλαίσιο των Καινοτόμων Δράσεων του ΕΤΠΑ (2002-03).
ΕΡΓΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΕΥΦΥΕΙΣ ΠΟΛΕΙΣ ΚΑΙ ΨΗΦΙΑΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ
Επιτεύγματα στη διαχείριση της καινοτομίας και των γνώσεων, καθώς και εφαρμογές τεχνολογιών πληροφορικής έφεραν στην επιφάνεια αυτό το νέο αντικείμενο έρευνας και σχεδιασμού που ασχολείται αφενός με ευφυείς πόλεις και περιφέρειες, και αφετέρου με εικονικές (virtual) συνοικίες, επιστημονικά πάρκα, και συστήματα καινοτομίας. Εστιάζουμε το ενδιαφέρον μας σε νησίδες καινοτομίας και στο εικονικό περιβάλλον καινοτομίας που μπορεί να δημιουργηθεί γύρω από ερευνητικά κέντρα, τεχνολογικά πάρκα, βιομηχανικές συνοικίες και αστικές περιοχές έντασης-γνώσεων. Ορισμένα χαρακτηριστικά έργα στον τομέα αυτό είναι:
- AΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ. Συμμετοχή στην εφαρμογή ολοκληρωμένου υπολογιστικού περιβάλλοντος στην Πανεπιστημιούπολη του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (1993-94).
- INNOREGIO: Διάδοση τεχνολογιών διαχείρισης καινοτομίας. Επιστημονικός συντονισμός δια-περιφερειακού έργου με τη συμμετοχή ιδρυμάτων έρευνας και τεχνολογίας από την Κεντρική Μακεδονία, τη Χώρα των Βάσκων, την Κρήτη, το Norte, τη Θεσσαλία και την Ουαλία. Έργο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Γενική Διεύθυνση XVI, στο πλαίσιο του Προγράμματος RECITE II, (1999-2001).
- ONLI: Online καινοτομία και εικονικό δίκτυο των ευρωπαϊκών τεχνολογικών πάρκων. Συμμετοχή σε διαπεριφερειακή έρευνα σε τεχνολογικά πάρκα από τη Φινλανδία, τη Γερμανία, την Ελλάδα και την Πορτογαλία. Έργο του 5ου Προγράμματος Πλαισίου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Γενική Διεύθυνση Επιχείρηση, (2000-2001).
- Πύλη Καινοτομίας Κεντρικής Μακεδονίας. Επιστημονική ευθύνη του έργου που ανατέθηκε από το Περιφερειακό Ταμείο Ανάπτυξης Κ. Μακεδονίας στο πλαίσιο του προγράμματος RISI+ (2001).
- VERITE: Virtual environment for regional innovation technologies. Επιστημονικός συντονισμός ερευνητικού έργου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στο οποίο συμμετέχουν πανεπιστήμια και οργανισμοί τεχνολογίας από 17 περιφέρειες της Κοινότητας. Ανάθεση από το 5ο Πρόγραμμα Πλαίσιο Ε&Α της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ΓΔ Επιχείρηση, (2001-2003).
- Ψηφιακό Κέντρο Καινοτομίας Θεσσαλίας. Επιστημονική ευθύνη του έργου που ανατέθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στο πλαίσιο των καινοτόμων δράσεων του ΕΤΠΑ (2002-03).
- Online Κέντρο Τεκμηρίωσης Θεσσαλίας. Επιστημονική ευθύνη του έργου που ανατέθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στο πλαίσιο των καινοτόμων δράσεων του ΕΤΠΑ (2002-03).
- Ψηφιακό Κέντρο Έρευνας Κ. Μακεδονίας. Επιστημονική ευθύνη του έργου που ανατέθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στο πλαίσιο των καινοτόμων δράσεων του ΕΤΠΑ (2002-03).
ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ
Στο πλαίσιο της ερευνητικής μονάδας URENIO αναπτύχθηκε το Παρατηρητήριο Καινοτομίας και Ανάπτυξης. Στόχοι του Παρατηρητηρίου είναι (1) η δημιουργία βάσεων δεδομένων και δεικτών για τη μέτρηση της επίδοσης των περιφερειών, (2) η περιγραφή του περιφερειακού συστήματος καινοτομίας της Κεντρικής Μακεδονίας και άλλων ελληνικών περιφερειών, (3) η δημιουργία πύλης για την καινοτομία στην Κεντρική Μακεδονία, και (4) η παροχή on-line υπηρεσιών και εργαλείων για τη διαχείριση της καινοτομίας και της έρευνας. Μπορείτε να επικοινωνήσετε με το Παρατηρητήριο μέσω διαδικτύου στην ηλεκτρονική διεύθυνση http://www.urenio.org
Η μονάδα URENIO προσφέρει επίσης μια σειρά υπηρεσιών σχετικά με την τεχνολογική ανάπτυξη και τον σχεδιασμό πόλεων και περιφερειών, όπως:
- Έρευνα σε θέματα αστικής και περιφερειακής ανάπτυξης, με έμφαση στη διεθνοποίηση, στα συστήματα καινοτομίας, και στην εφαρμογή νέων τεχνολογιών σε πόλεις και περιφέρειες.
- Προγραμματισμό τεχνολογίας σε θέματα μεταφοράς τεχνολογίας, αγοράς τεχνολογίας (licensing), τεχνοδιάγνωσης, συγκριτικής αξιολόγησης (benchmarking), αξιολόγησης τεχνολογίας, και τεχνολογικής προοπτικής (foresight).
- Διαχείριση καινοτομίας, που συμπεριλαμβάνει υπηρεσίες ανάπτυξης νέων προϊόντων, τεχνολογικής ευφυΐας, έρευνας αγοράς, υποστήριξης spin-off, μέτρησης καινοτομίας σε επίπεδο επιχείρησης ή περιφέρειας.
- Εφαρμογές για έξυπνες πόλεις και ψηφιακό περιβάλλον καινοτομίας, βάσεις δεδομένων για αστικά και περιφερειακά θέματα, online τεχνικές διαχείρισης καινοτομίας, εκπαίδευση και μάθηση από απόσταση.
Η δραστηριότητα της ερευνητικής μονάδας URENIO εστιάζεται στην ικανότητα των πόλεων και των περιφερειών να δημιουργούν περιβάλλον που υποστηρίζει την έρευνα, την καινοτομία, τις ανθρώπινες δεξιότητες και την ευφυΐα.
ΑΝΘΡΩΠΟΙ
Το μόνιμο προσωπικό της μονάδας URENIO αποτελείται από 15 άτομα, καθώς ερευνητικό προσωπικό με σύμβαση εξωτερικού συνεργάτη που κυμαίνεται μεταξύ 15 και 50 ατόμων. Οι ειδικότητες του μόνιμου προσωπικού καλύπτουν γνωστικά αντικείμενα πολεοδομίας και περιφερειακού προγραμματισμού, χημικής μηχανικής, βιομηχανικής οργάνωσης και παραγωγής, αρχιτεκτονικής, κοινωνιολογίας και οικονομικών, πληροφορικής, εφαρμοσμένων μαθηματικών και στατιστικής.



